Posts Tagged ‘Καταλωνία’

— περιληπτικό απόσπασμα του
“La Catalogne dans le moment populiste”
από το carbureblog.com
σε μτφ massilia21 —

* * *

…Το καταλανικό ζήτημα θέτει το ερώτημα των σχέσεων μεταξύ του Κράτους και του κεφαλαίου. Σ’ αυτή τη σύγκρουση, η ιδεολογική έκφραση των σχέσεων μεταξύ του Κράτους, του «λαού» και της οικονομίας γίνεται ένα συγκεκριμένο διακύβευμα στο πλαίσιο των πολύ πραγματικών ταξικών σχέσεων…

…Ο λαϊκισμός θέτει το ζήτημα της κοινωνίας των πολιτών, αλλά με ένα πολύ ιδιαίτερο τρόπο, παρουσιάζοντας την ταυτόχρονα και σαν μια ουσιαστική κοινότητα – ο «λαός» – είτε με πολιτικούς όρους (η συμμετοχή στη Δημοκρατία) είτε με εθνοτικούς (η γλώσσα, οι ενδυμασίες, η καταγωγή) και σαν μια υλική κοινότητα, που διοικείται από το Κράτος και υφίσταται στο πλαίσιο των κατηγοριών του καπιταλισμού. Η ουσιαστική κοινότητα είναι για τον λαϊκισμό αυτή που νομιμοποιεί το Κράτος, και είναι επίσης και το προνομιακό μέσο με το οποίο φετιχοποιούνται οι καπιταλιστικές κοινωνικές σχέσεις, ή μάλλον η γλώσσα στην οποία εκφράζεται αυτή η φετιχοποίηση.

Αλλά αυτή η ουσιαστική κοινότητα δεν αποτελείται από τίποτε άλλο πέρα από καπιταλιστικές κοινωνικές σχέσεις, βαμμένες στα υποτίθεται αδελφοποιητικά χρώματα της εθνικής σημαίας. Μεταξύ του Καταλανού εργοδότη και του Καταλανού εργάτη του, η γλώσσα είναι η ίδια. Αλλά η σχέση εκμετάλλευσης που εξακολουθεί να υφίσταται δεν έχει ούτε γλώσσα ούτε σημαία, και η υπεραξία που αποσπάται θα πάει να συναντήσει τα άλλα κεφάλαια στην παγκόσμια αγορά πριν επιστρέψει στα μούτρα των προλετάριων με τη μορφή συμφωνιών βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας, που θα έχουν ψηφίσει όμως Καταλανοί…

…Η άποψη για τις μάζες που χειραγωγούνται από την εθνικιστική αστική τάξη υποκρύπτει μια βαθιά περιφρόνηση για τις αποκαλούμενες «μάζες»: οι «άνθρωποι» – γιατί στην περίπτωση του λαϊκισμού αυτή η αφηρημένη κατηγορία έχει υπόσταση – δεν είναι ηλίθιοι που ρίχνονται στα τυφλά στην πρώτη ταυτότητα που συναντάνε. Και πράγματι, η διεκδίκηση της ανεξαρτησίας είναι επίσης μια αντίδραση στα μέτρα λιτότητας που πήρε η ίδια η καταλανική κυβέρνηση, ένας τρόπος να την προκαλέσουν στο παιχνίδι της, εν ολίγοις να της αντιπαρατεθούν.

Η στιγμή του λαϊκισμού στην Καταλονία είναι η στιγμή της μετα-κρίσης του 2008, που γονάτισε την Ισπανία, που είδε τα ποσοστά ανεργίας να εκτινάσσονται και δρακόντεια μέτρα λιτότητας να επιβάλλονται. Με την ανάκαμψη στα μέσα της δεκαετίας του 2010, και τη συγκυριακή βοήθεια της πτώσης της τιμής του πετρελαίου που σε συνδυασμό με το χαμηλό κόστος της τοπικής εργατικής δύναμης έδωσε ένα σημαντικό χέρι βοήθειας σε ότι αφορά τη διεθνή ανταγωνιστικότητά της, η Καταλονία κατάφερε να ρεφάρει, εφαρμόζοντας και αυτές τις πολιτικές λιτότητας που καταγγέλλει…

…Μέσα σ’ αυτό το πολιτικό πλαίσιο, η οργάνωση του δημοψηφίσματος της 1ης Οκτωβρίου είναι επίσης για τον κυβερνητικό συνασπισμό και ειδικά για τη δεξιά πτέρυγά του, ένας τρόπος να δαμάσει την τίγρη της δυσαρέσκειας των μαζών πριν αυτή στραφεί εναντίον του. Κατονομάζοντας τη Μαδρίτη σαν την πηγή όλων των κακών απαλλάσσει την κυβέρνηση της Ζενεραλιτάτ από τις κατηγορίες που δέχεται και της επιτρέπει να επαναφέρει ένα προσωπείο ενότητας χωρίς το οποίο κανένα Κράτος δεν μπορεί να κυβερνηθεί. Ο λαϊκισμός παρουσιάζει έτσι το διπλό χαρακτήρα ενός «λαϊκού» κινήματος κι ενός κινήματος του Κράτους, δηλ, της κυρίαρχης τάξης, κάτι που μπορεί να δημιουργήσει μια ρευστή κατάσταση, με διαρκώς επανακαθοριζόμενο περίγραμμα….

…Με τον λαϊκισμό, βλέπουμε πώς η εκ προοιμίου ενοποίηση, η ενότητα των τάξεων που διακηρύσσουν και υπερασπίζονται αυτοί για τους οποίους η «σύγκλιση των αγώνων» καθορίζει την επιτυχία τους, είναι στην πραγματικότητα μια ξεκάθαρη επανεπιβεβαίωση της καθεστηκυίας τάξης. Αυτό που συγκλίνει στους διαταξικούς αγώνες, είναι πάντα τα τμήματα του προλεταριάτου τα συμφέροντα των οποίων συναντιόνται με αυτά της μεσαίας τάξης. Και είναι αυτή η διασταύρωση που συνιστά την «κοινωνία των πολιτών» ως αντικείμενο διεκδίκησης, και από τη στιγμή που η κοινωνία των πολιτών είναι το πρόβλημα, οι καπιταλιστικές κοινωνικές σχέσεις γίνονται αδιαμφισβήτητες, δεδομένου ότι θεωρούνται δεδομένες. Από τη στιγμή αυτή υφίσταται μόνο ένα πρόβλημα αναδιανομής του πλούτου», χωρίς να γνωρίζουμε για ποιον «πλούτο» πρόκειται και από πού προέρχεται…

…Αν και ο λαϊκισμός μας είναι ήδη ελάχιστα συμπαθητικός , η «κλασσική» αντίδραση του Κράτους απέναντι σ’ αυτό που για το ίδιο είναι μια αμφισβήτηση της ήδη ευαίσθητης καπιταλιστικής τάξης κινδυνεύει να είναι καινούργια μέτρα καταστολής και ασφάλειας. Και παντού, εθνικιστικά κινήματα με λαϊκιστικές αλλά ελάχιστα «κοινωνικές» συνιστώσες σε σχέση με τους οπαδούς της καταλανικής ανεξαρτησίας βλέπουν το φως της ημέρας – ή βρίσκονται ήδη στα πράγματα, όπως στην Πολωνία και την Ουγγαρία.

Επιπλέον, τα διάφορα αποσχιστικά κινήματα που συμμετέχουν με τον τρόπο τους στο κίνημα επαναπροσδιορισμού του Κράτος υποδεικνύουν επίσης ότι σε παγκόσμια κλίμακα ο κατακερματισμός του κοινωνικού και γεωγραφικού χώρου που είχε ξεκινήσει πριν από την κρίση του 2008 συνεχώς ενισχύεται. Αν και δεν έχει ακόμα τεθεί παρά μόνο σαν υποθετικό σενάριο για τις κεντρικές ζώνες του καπιταλισμού, η εκ παραλλήλου δημιουργία ζωνών-χωματερών που θα κατοικούνται από υπεράριθμους ανθρώπους χωρίς μέσα πάλης και πιο πλούσιες ζώνες που θα στηρίζονται στα υποτιθέμενα προνόμιά τους, που θα τα εγγυάται μια πολιτιστική, εθνοτική ή εθνική κοινότητα δεν είναι μια χαρούμενη προοπτική για το μέλλον.

* * *

Ολόκληρη η μετάφραση του επτασέλιδου άρθρου -σε μορφή PDF: εδώ!

Το πρωτότυπο κείμενο, στα γαλλικά: εκεί!

.

Advertisements

 

CATALUNYA_CAOS_w

 

[ el caganer* ]
Σε κάθε φάτνη πρέπει να υπάρχει ένας νεογέννητος Χριστούλης, ο Ιωσήφ, η Μαρία, μια αγελάδα, μια φοράδα και από πάνω τους να κρέμεται ένα αγγελάκι, αλλά πάνω από όλα, πάνω από όλα πρέπει να υπάρχει ένας …χέστης!
Πρέπει να υπάρχουν τριγύρω της δεντράκια και ένα χωριουδάκι, ένα ποταμάκι, βοσκοπούλες και βοσκόπουλα γύρω από μια φωτίτσα, αλλά πάνω απ’ όλα, πάνω από όλα πρέπει να υπάρχει ένας …χέστης!
Σε μια φάτνη πρέπει να υπάρχουν τρεις κοτούλες, ένας σιδεράς, τρεις αδέσποτες κατσίκες, μια γριούλα καστανού και ένας διαβολάκος, αλλά πάνω από όλα, πάνω από όλα πρέπει να υπάρχει ένας …χέστης!
Πάρτε χαρτόνι και κόψτε έναν τεράστιο ουρανό, προσθέστε και αστεράκια και αν δεν έχετε φωτάκια βάλτε αυτοκόλλητα φωσφορικά αστέρια, αλλά πάνω από όλα, πάνω από όλα πρέπει να υπάρχει ένας …χέστης!
Πρέπει επίσης να υπάρχουν οι τρεις μάγοι, καβάλα στις καμήλες τους και να φέρουνε τα δώρα, κι έτσι θα περάσουμε όμορφα, αλλά πάνω από όλα πάνω από όλα πρέπει να υπάρχει ένας …χέστης!
Πρέπει να υπάρχει ένα σκαμνάκι για να κάτσει ο Ιωσήφ, αλλά αν δεν υπάρχει θα κάτσει όρθιος, αλλά μην ξεχνάτε, μην ξεχνάτε ποτέ σε κάθε φάτνη πρέπει πάντα να υπάρχει ένας …χέστης!
*El caganer στα καταλανικά είναι “ο χέστης” με την κυριολεκτική και ουδέτερη του σημασία, όχι ο δειλός ή φοβητσιάρης αλλά, αυτός που απλώς χέζει. Στην αρχέτυπη φιγούρα του ο caganer, που κοσμεί περήφανα κάθε καταλανική φάτνη, αποτυπώνεται ως γραφικός βοσκός. Στη χριστουγεννιάτικη όμως αγορά σήμερα, ανάμεσα στα διάφορα γιορτινά στολίδια, μπορεί κανείς να βρει πιο σύγχρονες και αναγνωρίσιμες μορφές του: από πολιτικούς, ποδοσφαιριστές και αστέρες του θεάματος μέχρι τον πάπα και τον χίτλερ με κατεβασμένα τα βρακιά να κάνουν τα κακά τους! [κλικ!] Ωστόσο η χριστουγεννιάτικη σκατολογία (που έχει τις ρίζες της σε παγανιστικές και βουκολικές παραδόσεις και χρονολογείται από τον 8ο μ.Χ αιώνα) δεν εξαντλείται στα κουκλάκια του χέστη. Επεκτείνεται ακόμα και μέχρι τη ζαχαροπλαστική όπου παραδοσιακά γλυκά σε σχήμα κουράδας συντροφεύουν το γιορτινό τραπέζι και κούκλες που χέζουν καραμέλες και ζαχαρωτά χαρίζονται αυτές τις μέρες στα παιδάκια! Μα τον Τουτάτη, είναι τρελοί αυτοί οι καταλανοί! Μπερδεύουν την εσχατολογία με τη …σκατολογία και άθελα τους σκανδαλίζουν την επίσημη εκκλησία και τον κυρίαρχο καθωσπρεπισμό! Ή μήπως όχι και τόσο “άθελα” αφού από τον μεσαίωνα ακόμα αρέσκονται στο να προκαλούν την κεντρική εξουσία που συμβολίζει γι’ αυτούς η Μαδρίτη..? Σε επόμενη ανάρτηση ίσως ν’ ασχοληθώ και εκτενέστερα με την σκατοφιλία των καταλανών -και όχι μόνο! Αν το καλοσκεφτούμε δεν υπάρχει τίποτα το σιχαμερό στα έθιμα τους: και το χέσιμο μια καθημερινή ανάγκη είναι και μάλιστα όλοι, ασυνείδητα έστω, κλεφτοκοιτάμε τα κακά μας πριν τραβήξουμε το καζανάκι! Προς το παρόν ας απολαύσουμε ξανά αυτά τα αιρετικά κάλαντα “επιφανών -όχι και τόσο underground δηλ.- καλλιτεχνών” και με κατάνυξη ας ευχηθούμε: σκατά στο νέο έτος!
(31/12/11)